Ontmoeting met bijzondere vrouwen

Het was rond nieuwe maan en we hielden onze maandelijkse ‘maanhut’,  waarin we onze levens delen met elkaar. De maanhut is een rustpunt in de maand, geïnspireerd op de maanhut of rode tent van vroeger tijden waar vrouwen enkele dagen in de maand verbleven als ze menstrueerden. Ze waren dan ontslagen van hun dagelijkse verplichtingen en konden tot rust komen met elkaar. Onze maanhut is binnen of buiten afhankelijk van het weer.

Wandelend door de duinen op zoek naar een geschikte plek kwamen we uit bij een blank duingebied met zoet water en wat bomen voor de schaduw, een idyllische on-Haagse plek.

We installeerden ons op een doek, thee erbij en we deelden zoals we altijd doen.

En toen kwamen ze, twee bruine uit de kluiten gewassen jonge honden leken het wel, dartelend over het zand, en twee moeders die er rustig achteraan liepen, op zoek naar verkoeling. Deze vonden ze in het water. Eén van de jonge Hooglanders was erg nieuwsgierig, keek ons aan, zette een stapje dichterbij, en durfde toch weer niet.

Ons gesprek ging over in het moment kunnen zijn en handelen, met een open hart, zonder doel, zonder agenda. Natuurlijk waren we ons van deze bijzondere dieren bewust en hoopten we dat ze dichterbij kwamen, maar geleidelijk lieten we die wens los, nadat we hem benoemd hadden.

Alles was goed, we verlegden onze aandacht weer naar ons gesprek, naar onze ontmoeting, naar onze maanhut, ons wel bewust van deze viervoeters maar nu in totale acceptatie dat we daar allemaal waren zonder plan. Naarmate wij meer bij onze eigen energie bleven, kwamen ze dichterbij. De kleintjes gingen in de buurt liggen, de moeders kwamen snuffelen (wat hebben ze een grote hoorns!) en legden zich uiteindelijk te ruste vlak bij ons in de schaduw. De maanhut breidde zich uit met nog twee vrouwen. Alsof het altijd zo was geweest. Tijd verdween, het was moeilijk ons los te maken van de plek.

Terugwandelend voelde het alsof we in een andere wereld waren geweest en voelde we ons bevoorrecht dit te hebben ervaren. Dank aan onze viervoetervriendinnen.

Boek van het eeuwige leven door Willem Glaudemans

De redactie van het Elisabeth Kübler Ross magazine maakt een doorstart, er zijn mooie ideeën en plannen voor de invulling, en in het najaar verschijnt het magazine in een  nieuw jasje met nieuwe naam. Mijn eerste klus in deze nieuwe samenstelling is een interview met Willem Glaudemans, één van de vertalers van de Nag Hammadi geschriften, eindredacteur van de vertaling van 'Een cursus iun wonderen' en ontwikkelaar van het Talentenspel. Ik verheug me op het gesprek, temeer omdat hij net een prachtig boek heeft geschreven met de intrigerende titel 'Boek van het eeuwige leven', een cursus in sterven. Hierin geeft hij een hoopvol en ruim beeld van het leven na de dood, waarin hij vele denkbeelden, geschriften en ervaringen heeft samengevoegd. Wat hem onderscheidt van zijn voorgangers is dat dit een heel  toegankelijk boek is, vanuit verschillende perspectieven belicht. Bovendien is de toon enorm liefdevol. Mijn workshops rond sterven zijn een aanzet om de eigen gevoelens en gedachten hierover te onderzoeken en mogelijk een glimp op te vangen van dit liefdevolle leven na de dood.

toewijding

Vanochtend ontmoetten we elkaar om 9 uur op het strand, aan de vloedlijn, omhuld door een prachtige kom met zeewater, meer eb dan dit kon niet. Het labyrint lag al te wachten. Beide ouders gingen het labyrint lopen om het vertrek van hun oudste dochter die net op zichzelf is gaan wonen, te markeren. Ze liepen hun eigen pad, hun eigen relatie met hun dochter, en in het centrum ontmoetten ze elkaar. Samen namen ze op een door hen zelf bedachte manier afscheid. Ze werd toevertrouwd aan de stroom van het leven, met parelmoer blauw en parelmoer paars, twee betekenisvolle kleuren. Ik ben  onder de indruk van de intensiteit waarmee ze dit doen en geroerd door hun toewijding. En dankbaar om dit werk te doen.

lijdensweek

Bijzondere term toch altijd weer: de lijdensweek, de week voorafgaand aan de kruisiging van Jezus. Hoe en waarom verbind ik me hiermee? De figuur van Jezus stond voor mij als kind dichterbij dan God. Als ik ging bidden, deed ik dat meestal via Jezus, alsof hij een goed woordje voor me kon doen bij God. De kruisiging heeft me nooit zoveel gezegd; onbegrijpelijk heb ik het altijd gevonden, te ver van mijn wereld bijna om het serieus te kunnen nemen. En dat hij voor onze zonden is gestorven, heb ik ook nooit begrepen: 'wie heeft dat bedacht?' dacht ik als kind al. 'Moet ik me bij voorbaar schuldig voelen voor iets waar ik niet om gevraagd heb?'
De liefde, de belangeloze liefde van Jezus zonder onderscheid, die raakt me nog steeds. Om daar iets van te kunnen leven, is een leven te kort. Ik lees het boek 'Tonio' deze week, zoals er voor het verliezen van een kind geen woorden zijn, zo heb ik ook geen woorden om de intensiteit van dit requiem uit te drukken. Ook de moeder van Jezus verloor haar zoon, en ging door. Hoe ze dat deed? Helaas is daar in de bijbel niet over geschreven. Hadden ze daar toen ook al geen woorden voor?
Voor mij staat deze lijdensweek vooral in het teken van alle ouders die het grootste lot te dragen hebben dat een mens kan overkomen. Ik ben stil en brand een kaars voor hen. Wat betekent de lijdensweek voor jou?

Een eigen lied voor je kind, voor een leven lang

Er is een prachtig stuk op mijn blog geplaatst over een ritueel op Java.De placenta wordt na de geboorte van de baby bewaard en gedroogd en fijngestampt. "Steeds als het opgroeiende kind een spannende nieuwe stap zet in haar of zijn ontwikkeling, geeft de ouder het kind hier een mespuntje van, ter ondersteuning van de nieuwe stap.” 
Ik word hier helemaal warm van, hier wordt het leven begrepen. Het geeft precies weer waar mijn werk over gaat: stilstaan bij belangrijke overgangsmomenten in je leven, van geboorte tot dood.
Marius Engelbrecht schrijft op zijn site ook zo'n mooi stuk over een gebruik bij de Mbuti Pygmeeën, waar de moeders tijdens de zwangerschap een lied voor hun baby laten ontstaan dat bij belangrijke overgangsmomenten in diens leven wordt gezongen en uiteindelijk ook bij de laatste overgang.
Zelf maakte ik kort na de geboorte van onze oudste zoon op een bestaand kinderliedje een andere tekst. Hij was te vroeg geboren en moest in de couveuse. Wat een moeilijke tijd was dat, dat kleine mannetje in zo'n glazen huisje, hij kon niet bij je liggen. Het kangaroeën werd toen nog niet actief gestimuleerd, wel bij zijn broer, die 3 jaar later ook te vroeg kwam.
Na een aantal weken was het zover dat we hem mochten ophalen, ik vergeet nooit de autorit naar huis, met z'n drieën, echt naar huis. Daar ontstond het liedje "alles in de wind" met een andere tekst: "Kom mee naar huis want daar horen we thuis".

Hoe mooi zou het zijn als we onze kinderen een lied zouden meegeven op hun levenspad. Dit inspireerde mij tot het volgende aanbod voor mensen die zwanger of net bevallen zijn:

Maak een eigen lied voor je baby, dat een leven lang  met hem of haar meereist.

opnieuw afscheid

Afgelopen zaterdag heb ik een zweethutceremonie bijgewoond in Meeuweveen. Ik wilde al het afscheid in mijn leven ook lichamelijk voelen, en dat gebeurt in een zweethut. Zweethutleider Jos Kester zorgde voor de juiste condities. De stenen, 'onze voorouders', werden met prachtige intenties aan het vuur overgegeven en gezegend met tabak, die van mij was: afscheid nemen, loslaten, vrijgeven om ruimte te maken voor een nieuw begin. Naast delen, zweten en uithouden hebben we veel gezongen. Ook hier sloten we af met het lied 'we are sisters/brothers on a journey', het lijkt mijn lijflied wel...:)
Twee dagen later had ik een nascholingsdag van de opleiding tot stembevrijder, waar in de middag gelegenheid is te zingen wat er in jou leeft. Toen ik aan de beurt was, kwam het afscheid van mijn zoon weer op, en heb ik mijn verdriet eruit gezongen, gestampt, geschreeuwd en geofferd aan de wereld. Het is gehoord en ik voel me een stuk lichter.

de tipi

Gisteravond een mooi ritueel in de tipi begeleid, samen met Karin van der Plas. Zij woont in Neer (L) en heeft een permanente tipi in haar achtertuin. Wat een lichtjeslabyrint bij volle maan moest worden, werd door de enorme regen een intiem en intens ritueel rond het vuur waar ieder een cirkel rond het vuur liep en een vingerlabyrint 'liep', voorafgegaan door een speciaal voor deze gelegenheid geschreven vollemaansmantra die we een aantal keer zongen. Wat in de deelronde naar voren kwam maakte mij duidelijk dat ook een labyrint op papier veel teweeg kan brengen. Met het lied "We are sisters on an journey" konden we goed de verbinding voelen van onze reis door het vrouwelijke. We sloten af met de 'Ulmentanz' rond het vuur waar Karin ons voor altijd mee heeft weten te verbinden. Dankbaar nam ik de heerlijke rooklucht mee naar huis en het verlangen om in Den Haag ook een permanente tipi te realiseren voor dit soort prachtige ceremonies.